Kunst als vliegwiel voor binding in een nieuwe wijk
Tegen het centrum van Puttershoek ontstaat De Wijk van je Leven: een nieuwe levende wijk waar mensen actief in het leven kunnen staan, met veel mogelijkheden voor ‘meedoen' en ontmoeten. Er komt een grote variatie aan woningtypen voor elke levensfase, waaronder zorgwoningen voor ouderen en gehandicapten en woningen voor starters en gezinnen. De natuurspeeltuin, kinderopvang, restaurant, sporthal en gezondheidscentrum trekken bezoekers uit de wijdere omgeving.
Stipo levert sinds de start het projectleiderschap voor deze wijk. Een afgeleid project is de integrale toepassing van kunst. De kunstprojecten worden zo opgezet dat ze bijdragen aan bewust en verrassend leven in een aantrekkelijke omgeving. Kunst draagt bij aan ontmoeting en herkenning en brengt mensen met elkaar in contact. Dit wordt vertaald met het inspelen op oude rituelen, herkenbaar voor veel bewoners en een aanleiding om verhalen te delen. De kunstprojecten kunnen bovendien nieuwe rituelen starten en verrassende perspectieven openen.
Wat kan kunst betekenen
Vanaf de start van De Wijk van je Leven is er geïntegreerd over kunst nagedacht. Al vanaf het beeldkwaliteitplan en inrichtingsplan begeleidt Stipo het traject van idee tot uitvoering.
De eerste vraag was welke activiteitsvormen te bedenken zijn om interactie te krijgen tussen jonge en oude bewoners en om het welzijn van de ouderen te verhogen. Het kunstproject laat het verleden in het collectieve geheugen van de bewoners herleven. Kunst in de Wijk van je Leven is daarmee meer dan alleen een sculptuur hier en daar. Kunst is onderdeel van het leven van mensen, van seizoenen, van een sterkere beleving van de woonomgeving.
Kunst wordt verbonden met de bebouwing, met de groene inrichting én met de beleving van mensen. In het beeldkwaliteitplan is gekozen voor drie thema's bij kunst in de wijk:
- Tijd: verleden, heden/toekomst en verstrijken van de tijd
- Herkenbaarheid, aanduiding van functie en plek
- Intimiteit: contact tussen bewoners, contact met de eigen belevingswereld, intimiteit van de plek.
Om deze thema's uit te werken naar projecten is in 2007 een Werkgroep Kunst samengesteld. Vanuit de drie hoofdthema's speelt het idee van een kalender, het meebewegen met de seizoenen en activiteiten, een centrale rol. De gedachte achter de kalender is dat deze het ritme van de tijd weergeeft terwijl het ook een repeterend element bevat zodat continuïteit geboden wordt.
In een jaarkalender zijn allerlei momenten aan te wijzen die aanleiding zijn voor een herinnering, viering van een bijzondere gebeurtenis of voor samenkomsten om een bepaalde activiteit te doen plaatsvinden en te beleven. Een kalender voor herdenkingen van bijzondere historische gebeurtenissen, geboorte en sterfjaren van personen, seizoenen en getijden, eetkalender, feesten maar ook alledaagse gebruiken en gewoonten.
Ziel en publiek domein
De gedachten over kunst in deze nieuwe wijk zijn opgezet vanuit de visie van Stipo: het versterken van de ziel, het realiseren van een krachtig publiek domein en het investeren in kwaliteit die langdurig mee gaat. De kunstwerken bieden de mogelijkheid voor activiteiten en het bewust worden van het wisselen van de seizoenen. De zichtbare kunstwerken komen op bijzondere ontmoetingsplekken als de centrale boulevard en het dierenparkje. De kunstwerken brengen ook verbinding met biodiversiteit in de wijk en wandelroutes.
De kunstprojecten komen tot stand tijdens de bouw van de wijk. De oplevering van de kunstwerken vindt plaats in de periode van 2010 -2015.
De Werkgroep Kunst bestaat uit betrokken kunstenaars uit de regio en de SKOR (Stichting Kunst in de Openbare Ruimte). Er worden 6 projecten uitgewerkt, zoals een project dat de tijd en de seizoenen aangeeft met banieren in de openbare ruimte en informatie op een website over seizoensevenementen; een voorstel om teksten van bewoners te projecteren in de schemering, een beeldenreeks met herinneringen aan de geschiedenis van Puttershoek, een bijzonder weerstation dat in de wijk de weeromstandigheden in de omgeving geeft en een interactief kunstproject in relatie met dierenpark.
Boeiende lessen
Voor de leden van de kunstwerkgroep de gekozen werkwijze een andere manier van denken dan gebruikelijk. Meestal is het: als de wijk is gebouwd dan komt het idee om nog wat kunst in de openbare ruimte te plaatsen.
De directe verbinding die Stipo organiseert tussen wijkontwikkeling en kunstontwikkeling moet vanaf 2010 zichtbare resultaten hebben met kunst in de wijk, en minder zichtbare resultaten als onderlinge binding van de bewoners, herkenbaarheid met het verleden en een blik naar de toekomst.
Meer weten
Contactpersoon: Marijke Storm
Klik hier om Hans een mail te sturen
Of klik hier voor de contactgegevens van Stipo
