Natuurlijk Spelen - de natuurspeeltuin

Vanaf de eerste ideeën voor de Wijk van je Leven tot en met de bouw in 2009 voert Stipo de coördinatie voor een wijk waar van harte geleefd kan worden. Een nieuwe wijk van 600 woningen tegen het centrum van Puttershoek, met voorzieningen voor ouderen, voor bewegen en gezondheid, een kinderopvang, een sporthal en een dierenparkje. Jong en oud woont er straks door elkaar. De ideeën voor de wijk borduren voort op verhalen van bewoners en de wijk past bij de bebouwing van het dijkdorp Putterhoek.

Deze wijk wordt samen met de bewoners ontworpen, het wordt een van de eerste wijken in Nederland waar ‘biodiversiteit' het uitgangspunt is voor de publieke ruimte. Vanaf de ontwerpfase is de natuurorganisatie Hoekschewaards Landschap bij de inrichting betrokken. Het onderhoud van het aan te leggen groen gaat het Hoekschewaards Landschap straks samen met de bewoners doen. "Biodiversiteit, vitaliteit én meedoen" zijn de sleutelwoorden voor de plannen en ideeën voor deze wijk.

Pal naast deze wijk komt een natuurspeelplek voor kinderen van verschillende leeftijden. Er staan drie basisscholen omheen met in totaal 600 leerlingen, zij kijken direct op het terrein.

In en om de wijk en door de ernaast gelegen natuurspeelplek worden wandelpaden aangelegd of opnieuw ingericht. Hierdoor ontstaan verbindingen tussen bebouwing en open en omringend landschap, alles wordt ingericht met streekeigen planten. Vanuit deze filosofie is de natuurspeelplek net naast deze nieuwe wijk en naast de scholen niet een ‘losse' gedachte, maar vormt het onderdeel van het grotere beeld van ‘groene vingers', dat wil zeggen: het binnenhalen van de omringende natuur en planten de woonwijken in.

Het "zelf doen" staat centraal, het spelen in een natuurlijke omgeving is belangrijk voor de geestelijke en lichamelijk ontwikkeling van kinderen. Het ‘zelf doen' slaat niet alleen op het spel, het gaat veel verder. De kinderen maken op den duur ook zelf de omgeving, zij veranderen de natuurspeelplek. Door te graven of met zand en water te spelen, ontstaan nieuwe en andere gebiedjes, komen andere planten op. De kinderen vormen door hun spel de omgeving!

De speelplek is uiteraard toegankelijk voor alle kinderen in hun vrije tijd. De speelplek wordt ook intensief door de scholen gebruikt voor natuureducatie in natuurlijke omgeving. Het Hoekschewaards Landschap heeft educatieprogramma's voor scholen vanaf groep 1 tot en met groep 8. De scholen zijn enthousiast over de mogelijkheden die de nieuwe natuurspeelplek geeft voor bewegen en natuureducatie.

De groene speelplek: inrichting

Er komen geen speeltoestellen; wel zand, water, klei, stenen, bomen, struiken en planten.
Mogelijkheden voor ‘natuurlijk' spelen:

• Een moeras met knuppelpad en houtstammen
• Een eiland dat via boomstammen te bereiken is
• Klimbomen om in te klauteren en te klimmen
• Water met zanderige oevers, ondiep, om te kliederen met water, het water om te leiden, met vlotten te varen
• Twee verhogingen, van het maaiveld van 0.80 cm naar 2.00 m en naar 3.20 m; de verhogingen worden trapsgewijs opgebouwd, er wordt een waterbron naar toe geleid, er komt een waterval met stenen en mogelijkheden voor klauteren en klimmen
• Een zandvlakte om in het zand te spelen
• Struiken waarin je kunt wegkruipen en verstoppen
• Touwen bij de bomen om te klimmen en zwaaien

Biodiversiteit ook op de speelplek

De beplanting met inheemse planten vergroot de kans op meer dierenleven. De bomen struiken die er nu staan worden aangevuld met planten waar je in kan wegkruipen of verstoppen en nieuwe bomen zijn als klimbomen te gebruiken. De natuurspeelplek zal ook voortdurend veranderen: door het spelen van de kinderen en door het beheer. Er komt een bloemrijk grasland, dit ontstaat door een tot twee maal per jaar te maaien. Hier en daar, op looproutes, komt gazonbeheer. De bomen en struiken worden regelmatig gesnoeid en geknot, het overgebleven materiaal blijft op de speelplek als speelmateriaal.
Water is belangrijk element in het ontwerp. De waterkwaliteit is goed, het water wordt naar de verhoging van 3.20 m. gepompt met zonne-energie, de zonnecollector komt op het dak van de school ernaast.

In 2010 is de natuurspeelplek er

Er is met veel mensen over de ideeën gesproken en er is sprake van veel enthousiasme en betrokkenheid bij de plannen. Dit geldt voor zowel de natuurspeeltuin als voor de gedachten over biodiversiteit bij de inrichting van De Wijk van je Leven. De basisscholen kijken direct op het gebied. De scholen ondersteunen de plannen enthousiast. Er zijn bijeenkomsten met de buurt en kinderen gehouden en er is met een brede groep die werkt aan de ontwikkeling van de nieuwe wijk naast de speelplek een wandeling gehouden om de wandelpaden en mogelijkheden voor bewegen, natuurwaarden en spelen door te nemen. De natuurspeelplek is een belangrijk onderdeel van de wandelroute. De plannen zijn gepresenteerd in de gemeenteraad van Binnenmaas en bij de besturen en raden van diverse instellingen en de woningstichting. Voor belangstellenden is in oktober 2008 een informatiebijeenkomst georganiseerd. Het resultaat is dat iedereen uitkijkt naar de realisatie van de natuurspeelplek.

Gebruikerswensen en gemeentewil

De Gemeente Binnenmaas is eigenaar van het perceel, het gebied heeft een groenbestemming. De speelplek is openbaar gebied, onderdeel van de nieuwe wandelroute. Er komt geen bewaking, de ouders zijn zelf verantwoordelijk voor hun kroost. Er komen veel zitjes en banken in het gebied, dit was een verzoek van de volwassenen tijdens de wandeling door de wijk, zodat ouders ook op hun kinderen kunnen letten of het spel volgen. Langs de weg die de speelplek scheidt van de bestaande wijken ligt een watersingel, hier komt geen ingang/uitgang. De ingangen komen aan de zijkanten, op rustige plekken. De wegen rondom de speelplek zijn 30km wegen.

 Vanzelfsprekend gaan kinderen ook materiaal aanslepen naar de speelplek, van tijd tot tijd wordt het niet-natuurlijke materiaal opgeruimd. Beheer en onderhoud wordt gezamenlijk door de Gemeente Binnenmaas en Hoekschewaards Landschap gedaan, samen met bewoners en kinderen.

De Gemeente Binnenmaas voert een actief beleid rond bewegen en sport en vitaliteit van de dorpskernen. De Gemeente Binnenmaas voert de regie bij de ontwikkelingen van kernen en betrekt nadrukkelijk de bewoners en de jongeren bij de plannen voor dorpsontwikkeling.

De kosten voor de aanleg van de natuurspeeltuin zijn €. 137.916.- De Gemeente Binnenmaas staat garant voor 25% van deze kosten. Voor de aanleg van de speeltuin is subsidie aangevraagd bij de provincie Zuid-Holland.

Wie doet mee

De Gemeente Binnenmaas organiseert samen met het Hoekschewaards Landschap de natuurspeelplek. De sleutelwoorden "Biodiversiteit, vitaliteit én meedoen" klinken ook door in deze speelplek. Er gaat van alles gebeuren. Spelen en ravotten, lesprogramma's over de natuur én het spelenderwijs ontdekken van biodiversiteit door de jeugd.

Er is overeenstemming over de natuurspeelplek tussen Gemeente Binnenmaas, Waterschap Hollandse Delta, Hoekschewaards Landschap. Er is overleg gevoerd met Commisse Hoeksche Waard (5 gemeenten), Rietgors (agrarisch natuurbeheer), Centrale organisatie Kinderopvang Drechtsteden (kinderopvang in De Wijk van je Leven), Stichting Kunst in de Openbare ruimte, Bibliotheken in de Hoeksche Waard (verspreiden kennis biodiversiteit)en Cultureel Erfgoed Koepel.

Samenwerken centraal

De coördinatie voor de Wijk van je Leven toont de Stipo-aanpak in de praktijk. De toekomstvisie en kwaliteitspijlers geven richting aan het denken en handelen voor een nieuwe wijk die past bij het leven in Puttershoek. Samenwerking met vele partijen is de sleutel voor de gebundelde inzet. Creëren van enthousiasme bij bewoners maakt dat de wijk nu al bij velen ‘leeft'. De kwaliteit voor de toekomstige bewoners en een bijzondere toevoeging voor Puttershoek vormen de drijfveer.

De kinderen krijgen nieuwe mogelijkheden voor natuurlijk spelen. De ideeën voor biodiversiteit in een woonwijk moet een voorbeeldproject voor Nederland worden.

Meer weten

Contactpersoon: Arie van der Ham of Marijke Storm
Klik hier om Arie een mail te sturen. Klik hier om Marijke een mail te sturen.
Of klik hier voor de contactgegevens van Stipo.

Meer lezen

• Klik door voor de website van De Wijk van je Leven.
• Natuurlijk spelen in Zaandam Nieuw-West
• Weg met de wipkip! - Kindvriendelijke steden